Πέμπτη, 8 Σεπτεμβρίου 2016

Μια εμπνευσμένη ομιλία

Νιώθω έντονη την ανάγκη να μοιραστώ τις δηλώσεις του Πρόεδρου της Δημοκρατίας, Νίκου Αναστασιάδη, μέρος των οποίων δημοσιεύτηκε στο facebook στις 5/9/2016. Νιώθω ότι απευθύνονται στον καθένα από μας, ανεξαρτήτως πολιτικών ή κομματικών τοποθετήσεων, ανεξαρτήτως των όσων "βεβαιοτήτων" έχουμε ο καθένας στο κεφάλι του. 

Μπροστά μας έχουμε κρίσιμες μέρες συνομιλιών που θα καθορίσουν αν θα καταλήξουμε σε ένα τελικό πλαίσιο λύσης ή όχι. Ακολούθως, αν υπάρξει κατάληξη (ένα μεγάλο "αν"), θα πρέπει να το μελετήσουμε, να το αναλύσουμε, να ενημερωθούμε και αναλόγως να αποφασίσουμε. Με συναίσθηση ευθύνης προς την πατρίδα μας και τα παιδιά μας.

Αλλά θεωρώ πολύ σημαντικό να λάβουμε υπόψη τα ακόλουθα λόγια που ίσως θα έπρεπε να έχουν ειπωθεί από τους πολιτικούς μας πριν πολλά χρόνια:

"Διερωτώμαι και θα πρέπει τον καθένα να προβληματίσει: Υπάρχει άλλος τρόπος ανάκτησης εδαφών ή επιστροφής περιουσιών; Υπάρχει άλλη επιλογή ανάσχεσης του εποικισμού; Υπάρχει άλλη οδός αποτροπής της μετατροπής του κατεχόμενου τμήματος σε τουρκική επαρχία; Υπάρχει άλλη μέθοδος διασφάλισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και κατοχύρωσης των τεσσάρων ελευθεριών, με πλήρη εφαρμογή του ευρωπαϊκού κεκτημένου σε ολόκληρη, και όχι τη σημερινά ελεγχόμενη περιοχή, της Κυπριακής Δημοκρατίας;"

Ας αναρωτηθούμε ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ για την απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα. Όσοι είναι έτοιμοι κάθε στιγμή να πουλήσουν ανέξοδο "πατριωτισμό", ας απαντήσουν συγκεκριμένα, ίσια και σταράτα.

Συμπτωματικά άκουσα μια σημερινή δήλωση του Νικόλα Παπαδόπουλου που είπε: "Δεν γνωρίζω αν δεν υπάρχει άλλη λύση από την υφιστάμενη που συζητείται αλλά αν αυτή είναι η αποδοχή των Τουρκικών θέσεων τότε δεν την αποδεχόμαστε". Η λογική και ο πατριωτισμός δεν μπορούν να δεχτούν μια τέτοια παντελώς ανεύθυνη τοποθέτηση. Η - χωρίς εναλλακτική πρόταση - μηδενιστική απόρριψη της πραγματικότητας, δεν πρόκειται να την αλλάξει.

Μια τελευταία παραίνεση: Ας παραμείνουμε ψύχραιμοι και νηφάλιοι, μετριοπαθείς και λογικοί, χωρίς ακρότητες και χαρακτηρισμούς αναμεταξύ μας. Τώρα είναι η ώρα της σύνεσης και της ενότητας. Και ναι, ακόμα λίγης υπομονής.

Το πληρες κείμενο (μπορείτε να το βρείτε εδώ):

Ας πάρουμε ένα μάθημα από όσα ζήσαμε σε αυτό τον τόπο. Από πολύ πριν τη δεκαετία του 1950 ποτίζουμε με αίμα τη χώρα μας.
Επειδή ακριβώς βρισκόμαστε σε κομβικό σημείο των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό, θέλω σήμερα να το θέσω όσο πιο απλά και καθαρά μπορώ: Μέχρι πότε θα πιστεύουμε πως με μάχες και αίμα θα ζούμε σε αυτή τη χώρα;
Για πόσο θα πιστεύουν μερικοί πως αυτή η κατάσταση πραγμάτων, το σημερινό στάτους κβο, όπως το αποκαλούν, μπορεί να αποτελέσει –αν θέλετε- την εθνική απάντηση στη θυσία των ηρώων μας;
Η δική μου πεποίθηση είναι πως έφτασε το πλήρωμα του χρόνου για να δώσουμε ένα τέλος στα χρόνια των εντάσεων και της ανασφάλειας. Έφτασε το πλήρωμα του χρόνου για να δώσουμε τα χέρια και να οδηγήσουμε τη χώρα μας σε πορεία ειρήνης, ασφάλειας, σταθερότητας και ευημερίας, καθώς θεωρώ πως δεν υπάρχει άλλη από την επιλογή της συνέχισης και υης εντατικοποίησης της προσπάθειας, ώστε το συντομότερο να απαλλαγούμε από την κατοχή και να επανενώσουμε την πατρίδα μας.
Διερωτώμαι και θα πρέπει τον καθένα να προβληματίσει: Υπάρχει άλλος τρόπος ανάκτησης εδαφών ή επιστροφής περιουσιών; Υπάρχει άλλη επιλογή ανάσχεσης του εποικισμού; Υπάρχει άλλη οδός αποτροπής της μετατροπής του κατεχόμενου τμήματος σε τουρκική επαρχία; Υπάρχει άλλη μέθοδος διασφάλισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και κατοχύρωσης των τεσσάρων ελευθεριών, με πλήρη εφαρμογή του ευρωπαϊκού κεκτημένου σε ολόκληρη, και όχι τη σημερινά ελεγχόμενη περιοχή, της Κυπριακής Δημοκρατίας;
Ανάλογοι προβληματισμοί πρέπει να απασχολήσουν και τους Τουρκοκύπριους συμπατριώτες μας, που με νηφαλιότητα θα πρέπει να αναλογιστούν ποιο θα είναι το δικό τους μέλλον σε μια μοιρασμένη πατρίδα ή το όφελος τους από το τερματισμό της παρούσας κατάστασης.
Θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν πως μόνο μέσα από μια κοινά συμφωνημένη λύση θα μπορέσουν να σταθούν ως ίσοι προς ίσους στη διεθνή κοινότητα και μόνο μέσα από τη λύση θα καταστούν πραγματικοί Ευρωπαίοι πολίτες.
Μόνο μέσα από τη λύση θα αποκτήσουν την οικονομική τους αυτοτέλεια.
Θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν την ίδια ώρα πως η δική τους ασφάλεια δεν μπορεί να αποτελεί απειλή για τη δική μας κοινότητα.
Η διαπραγματευτική διαδικασία για την επίλυση του εθνικού μας προβλήματος βρίσκεται σε καθοριστική καμπή.
Εάν οι επόμενες συναντήσεις με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, Mustafa Akıncı, αποδώσουν αυτά που προσδοκούμε και ελπίζουμε να αποδώσουν, τότε θα μπορούμε με περισσότερη βεβαιότητα να μιλήσουμε για θετική κατάληξη αυτής της μακροχρόνιας διαπραγματευτικής διαδικασίας.
Τα μέχρι σήμερα αποτελέσματα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων μάς επιτρέπουν να είμαστε συγκρατημένα αισιόδοξοι.
Για αυτό και αν δεν ολοκληρωθεί η διαπραγμάτευση και δεν μπουν στο χαρτί όλα όσα έχουν συμφωνηθεί ως συγκλίσεις, αλλά και όσα θα πρέπει να συμφωνηθούν, δεν θα μπορούμε να μιλήσουμε για πλαίσιο λύσης. Και αυτό που θέλουμε να παρουσιάσουμε στον κυπριακό λαό είναι ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο λύσης, το οποίο να ανταποκρίνεται στις ανησυχίες, τις προσδοκίες, αλλά και τις ελπίδες Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων και να μπορεί να εφαρμοστεί από την πρώτη μέρα της συμφωνίας.
Εκείνο που θέλω με έμφαση να τονίσω, αλλά και να επαναλάβω, είναι πως ο λαός θα έχει τον πρώτο αλλά και τελευταίο λόγο στην αποδοχή ή απόρριψη της τυχόν λύσης και όχι ο όποιος ηγέτης.

Κυριακή, 15 Μαΐου 2016

Βουλευτικές εκλογές: Γιατί δεν θα απέχω.

Σε μια βδομάδα έχουμε Βουλευτικές εκλογές στην Κύπρο. Στις 22 Μαΐου θα αποφασίσουμε όλοι μας ποιοι θα μας εκπροσωπούν για τα επόμενα 5 χρόνια στη Βουλή. Πενηντα έξι (56) άνθρωποι θα αποφασίζουν και με την ψήφο τους θα καθορίζουν τι θα ισχύει ως νόμος και τι όχι, ποια πράγματα θα εφαρμοστούν και ποια όχι. Με αυτό τον τρόπο, είναι ξεκάθαρο ότι οι αποφάσεις των 56 αυτών ανθρώπων για τα επόμενα 5 χρόνια θα επηρεάζουν/καθορίζουν τη ζωή μας, εμάς και των παιδιών μας. Μέσα από την εκλογική διαδικασία της επόμενης Κυριακής, θα δώσουμε ΕΞΟΥΣΙΑ σε 56 ανθρώπους να επηρεάζουν τη ζωή μας.

Στη δημοκρατική αυτή διαδικασία δεν είναι κανείς υποχρεωμένος να συμμετέχει (όποιος είπε κάτι διαφορετικό ψεύδεται). Προσέξτε όμως: Είτε ψηφίσει κάποιος είτε όχι, δεσμεύεται με ακριβώς τον ίδιο τρόπο από τις αποφάσεις των 56 αυτών ανθρώπων. Είτε ψηφίσει είτε όχι, θα δώσει ΕΞΟΥΣΙΑ σε αυτούς τους 56 ανθρώπους να επηρεάζουν τη ζωή του.

Υπάρχει η σκέψη (και είναι σεβαστή) να μην πάει κάποιος να ψηφίσει. Συμπληρωματικά θα αναφέρω και τη σκέψη του άκυρου ή του λευκού, που επίσης είναι σεβαστή ως έκφραση και αυτή της δημοκρατίας. Επί της ουσίας, αυτές οι τρεις επιλογές (αποχή, άκυρο ή λευκό) έχουν το ίδιο αποτέλεσμα: η ψήφος αυτή γίνεται αναγωγή σε όλα τα υπόλοιπα έγκυρα ψηφοδέλτια. Στην πράξη, η ψήφος κάποιου που απέχει ή ρίχνει άκυρο ή λευκό, θα καταμετρηθεί ως μία ψήφος που θα κατανεμηθεί κατά ποσοστό σε όλες τις υπόλοιπες εκφρασθείσες με έγκυρα ψηφοδέλτια απόψεις.

Το ξέρω ότι δεν ακούγεται απλό, οπότε δίνω ένα απλό παράδειγμα: Σε ένα τόπο με 100 πολίτες, υποψήφια είναι 3 κόμματα, το Α, το Β και το Γ. Ψήφισαν: 25 άτομα το κόμμα Α, 15 άτομα το κόμμα Β, 10 άτομα το κόμμα Γ, 50 άτομα απείχαν ή ψήφισαν λευκό ή ψήφισαν άκυρο. Τα αποτελέσματα των εκλογών θα είναι: Κόμμα Α: 50%, Κόμμα Β: 30%, Κόμμα Γ: 20%. Επί της ουσίας, κάθε ψήφος αυτών των 50 που απείχαν ή έριξαν λευκό ή άκυρο, κατανεμήθηκε αναλογικά στις επιλογές των υπολοίπων συμπολιτών του που ψήφισαν έγκυρα. Στην πράξη δηλαδή, κάθε μια ψήφος από αυτές, κατανεμήθηκε κατά 50% στο Α, 30% στο Β και 20% στο κόμμα Γ.

Με αυτή τη λογική, κάποιος που επιλέγει αποχή, άκυρο ή λευκό, δείχνει απόλυτη εμπιστοσύνη στην κρίση όλων των υπόλοιπων συμπολιτών του που θα ψηφίσουν έγκυρα. Το ερώτημα είναι: Έχουμε όμως απόλυτη εμπιστοσύνη στην κρίση όλων των άλλων να αποφασίσουν σε ποιους 56 θα δώσουμε εξουσία;

Προσωπικά, θα πάω να ψηφίσω. Και θα πάω για πάρα πολλούς λόγους, μεταξύ των οποίων και αυτός: Δεν θα ήθελα η ψήφος μου να κατανεμηθεί ούτε κατά ένα μικρό ποσοστό για το κόμμα Χ. Είμαι σίγουρος ότι ο καθένας από μας έχει τουλάχιστον ένα κόμμα Χ. Δεν υπάρχει λόγος να το ονομάσω. Όποιο κι αν είναι το κόμμα αυτό για σένα, μην του δώσεις ένα κομμάτι από την ψήφο σου με την αποχή σου.

Ενημερώσου, μελέτησε, ρώτησε, μάθε, διάβασε, σκέψου, κρίνε, αποφάσισε, ψήφισε. Εξάλλου, η απόφαση αυτή δεσμεύει όλους μας, όχι μόνο αυτούς που συμμετέχουν.

Σάββατο, 30 Ιανουαρίου 2016

Για το ζήτημα του ωραρίου καταστημάτων

Το ζήτημα του ωραρίου των καταστημάτων λιανικού εμπορίου απασχόλησε έντονα την κοινή γνώμη κατά τα τελευταία δύο περίπου χρόνια. Σε αυτή του τη φάση το ζήτημα παρέμεινε άλυτο εκκρεμούσης της απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου αναφορικά με την καταψήφιση των κανονισμών του Υπουργείου Εργασίας από την Βουλή των Αντιπροσώπων.

Όσον αφορά το νομικό σκέλος, δηλαδή το ερώτημα κατά πόσον το συγκεκριμένο ζήτημα είναι ζήτημα που ανήκει στην αρμοδιότητα της Εκτελεστικής εξουσίας και κατά πόσον η Βουλή των Αντιπροσώπων έχει λόγο εγκρίνοντας ή όχι τους κανονισμούς, θεωρώ ότι το Ανώτατο Δικαστήριο θα δώσει – και οφείλει να δώσει, επιλύοντας δια παντός το ζήτημα – ξεκάθαρες απαντήσεις. Δεν μπορώ όμως να μην σχολιάσω δύο ζητήματα: Πώς γίνεται το Ανώτατο Δικαστήριο να έχει αποφασίσει στις 3/12/2015 ότι ο νόμος που ψήφισε η Βουλή για το ωράριο στις 7/5/2015 είναι αντισυνταγματικός, αφού συγκρούεται με την αρχή διάκρισης των εξουσιών, αλλά η Βουλή στις 10/12/2015 να απορρίπτει τους Κανονισμούς που προτείνονται από την Εκτελεστική Εξουσία (Υπουργό Εργασίας); Κι επιπλέον: Πώς γίνεται ο νόμος του 2015 για το ωράριο να είναι αντισυνταγματικός, αλλά ο Νόμος του 2006 που ρυθμίζει το ωράριο να μην είναι; Σε εφαρμογή αυτού του τελευταίου νόμου, ο οποίος τέθηκε σε ισχύ εν τη απουσία οποιουδήποτε μεταγενέστερου νομοθετήματος σε ισχύ, καταγγέλθηκε μεγάλος αριθμός καταστημάτων. Πρόκειται για ζητήματα που έρχονται σε σύγκρουση με την κοινή λογική και την ίδια ώρα δημιουργούν χωρίς λόγο αβεβαιότητα στην αγορά. Ελπίζω ότι το μπάχαλο αυτό θα λυθεί μια και καλή μετά την απόφαση του Ανωτάτου.

Όσον αφορά τώρα την ουσία του ζητήματος, θα θέσω τις σκέψεις μου απλά, αν και το ζήτημα έχει διάφορες πτυχές: Εδώ και δύο και πλέον χρόνια, έχει εισαχθεί το «ελεύθερο» ωράριο που δίνει ουσιαστικά τη δυνατότητα να είναι ανοιχτά τα καταστήματα και Τετάρτη απόγευμα και Σάββατο (μέχρι 10 μμ.) αλλά και Κυριακή (11 πμ. – 7 μμ.). Με αυτή τη ρύθμιση έχει προκύψει ένα αδιαμφισβήτητο δεδομένο: Έχουν προσληφθεί αρκετοί άνεργοι συμπολίτες μας σε αυτές τις επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου. Συγκεκριμένα, το Υπουργείο Εργασίας υποστηρίζει ότι πέραν των 8000 ανέργων έχουν προσληφθεί και απασχολούνται από τον Ιούλιο του 2013 λόγω της διεύρυνσης του ωραρίου. Αν και δεν μπορώ να γνωρίζω αν αυτός είναι ο ακριβής αριθμός, γεγονός παραμένει ότι έχει προσληφθεί ένας αρκετά σημαντικός αριθμός άνεργων συμπολιτών μας σε αυτές τις επιχειρήσεις. Και είναι λογικό, αφού αυξήθηκαν οι ανάγκες σε προσωπικό. Επίσης, σύμφωνα με τα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας ο δείκτης όγκου κύκλου εργασιών λιανικού εμπορίου έχει αυξηθεί.

Από την άλλη πλευρά, τα αντεπιχειρήματα κινούνται σε δύο άξονες: Ο ένας άξονας έχει να κάνει με τους εργαζόμενους και ο άλλος με τις μικρές και/ή οικογενειακές επιχειρήσεις.
Για τους εργαζόμενους, ειδικά για την Κυριακή, το επιχείρημα περίπου υποστηρίζει ότι είναι κρίμα οι εργαζόμενοι να εργάζονται Κυριακή και ότι η Κυριακή είναι μέρα που ως αργία στηρίζει τον θεσμό της οικογένειας. Επίσης, προτάσσεται ότι με το ελεύθερο ωράριο, εντείνεται η εκμετάλλευση των εργαζομένων.

Το επιχείρημα χάνει από τη δυναμική του, εάν δούμε την οπτική ενός εργαζόμενου υπό τα πραγματικά δεδομένα. Ένα ωράριο όπως αυτό του Νόμου του 2006 μειώνει αυτόματα τις εργατοώρες που χρειάζεται ένα κατάστημα και κατά μαθηματική ακρίβεια, μειώνεται η ανάγκη σε υπαλλήλους. Οπότε κάποιοι από αυτούς θα πρέπει να απολυθούν. Αλλά ακόμα κι αν δεν γίνει αυτό, τότε η μείωση στις εργατοώρες θα έχει ως αποτέλεσμα μείωση των απολαβών τους (αφού σε αυτούς τους τομείς η αμοιβή είναι με την ώρα συνήθως). Ως οι άμεσα ενδιαφερόμενοι, οι εργαζόμενοι θα έπρεπε να έχουν τον πρώτο λόγο.

Για την προστασία των εργαζομένων από την εκμετάλλευση, υπάρχουν πολλά που μπορούν να γίνουν και πρέπει να γίνουν. Όμως, δεν είναι το ωράριο που δημιουργεί ή επιτείνει την εκμετάλλευση. Είναι η έλλειψη νομικών ρυθμίσεων, είναι η αδυναμία εφαρμογής των νομοθεσιών, είναι η ανυπαρξία υπηρεσιών όπου ο εργαζόμενος καταγγέλλει και βρίσκει το δίκαιο του και είναι επιπλέον, τα ψηλά ποσοστά ανεργίας. Ο νόμος της προσφοράς και της ζήτησης δυστυχώς, εφαρμόζεται και εδώ. Αυτός είναι ακόμα ένας λόγος που το επιχείρημα υπέρ του ελεύθερου ωραρίου γίνεται ακόμα πιο ισχυρό: Επειδή έχει δώσει εργασία σε μεγάλο αριθμό ανέργων.

Όσον αφορά τις μικρές επιχειρήσεις, το επιχείρημα γίνεται λίγο πιο περίπλοκο, αφού υποστηρίζεται ότι τα μικρά καταστήματα δεν έχουν τη δυνατότητα να εργάζονται όλες αυτές τις μέρες και ώρες, οπότε μένοντας κλειστά χάνουν από το κομμάτι της πίτας της αγοράς που τους αντιστοιχούσε πριν. Συμφωνούμε στην ανάγκη προστασίας των μικρών επιχειρήσεων. Αλλά ο τρόπος για να γίνει αυτό είναι να περιορίσουμε το ωράριο για όλους; Ο τρόπος είναι να περιορίσουμε την κίνηση της αγοράς και να δυσκολέψουμε το καταναλωτικό κοινό; Υπάρχει δυνατότητα να είναι ανοιχτά, όχι υποχρέωση. Είναι επιχείρημα αμφίβολης εγκυρότητας ότι χάνουν από τον κύκλο εργασιών τους, γιατί δεν έχει διαπιστωθεί με οποιοδήποτε τρόπο. Θεωρώ ότι αν πραγματικά ο στόχος είναι η στήριξη της μικρομεσαίας επιχείρησης υπάρχουν άλλοι τρόποι να γίνει αυτό και όντως αυτό συμβαίνει με διάφορα προγράμματα που χρηματοδοτούν μερικώς την πρόσληψη ενός ακόμα υπαλλήλου κ.ά.

Κατά την άποψή μου, το κράτος στα πλαίσια των εξουσιών του πρέπει να περιορίζει την ελευθερία των πολιτών του, είτε σε προσωπικό αλλά και στο επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας, μόνο όταν είναι αναγκαίο να γίνει αυτό για λόγους του γενικού συμφέροντος. Επίσης, για να δικαιολογείται τέτοιος περιορισμός, πρέπει να μην υπάρχει άλλος ηπιότερος τρόπος να επιτευχθεί το ίδιο αποτέλεσμα. Ως εκ τούτου, είμαι της πεποίθησης ότι ο περιορισμός στο θέμα του ωραρίου δεν μπορεί να θεωρηθεί ούτε δικαιολογημένος αλλά ούτε και αναγκαίος.


Εν κατακλείδι, αναφορικά με το νομικό σκέλος, βρισκόμαστε σε αναμονή της απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου που θα ξεκαθαρίσει το όλο ζήτημα αναφορικά με το ποιος έχει την αρμοδιότητα να καθορίσει το ωράριο λειτουργίας των καταστημάτων λιανικού εμπορίου. Αναφορικά με το ζήτημα της ουσίας, είμαι της πεποίθησης ότι το ωράριο που εφαρμόστηκε από το Υπουργείο Εργασίας τον τελευταίο ενάμισι χρόνο και το οποίο ρυθμίζεται με τους σχετικούς του κανονισμούς, πρέπει να συνεχίσει να εφαρμόζεται με βασικότερα επιχειρήματα την εργοδότηση ανέργων αλλά και την αύξηση του κύκλου εργασιών των επιχειρήσεων αυτών.

Πέμπτη, 24 Σεπτεμβρίου 2015

Περί προπαγάνδας

"Ένα ψέμα μπορεί να κάνει το γύρο του κόσμου, όσο η αλήθεια βάζει ακόμα τα παπούτσια της"
Μαρκ Τουέιν

Άρθρο του Κώστα Βενιζέλου που δημοσιεύεται σήμερα και μπορείτε να το βρείτε εδώ, έχει τίτλο: «Ακιντζί: Casus belli το φυσικό αέριο» και παράτιτλο: «Απειλές εκτοξεύει ο Ακιντζί απαιτώντας να χρησιμοποιηθούν «λογικά» οι υδρογονάνθρακες». Για όσους δεν είναι ιδιαίτερα λατινομαθείς, casus belli σημαίνει «αιτία πολέμου» ή «αφορμή πολέμου».

Για όσους είχαν όμως την περιέργεια να διαβάσουν τις πραγματικές δηλώσεις του Ακιντζί, όπως αυτές αποδελτιώθηκαν από το ΚΥΠΕ και στάληκαν σε όλα τα ΜΜΕ (μπορείτε να τις βρείτε εδώ), η πραγματικότητα απέχει κατά πολύ. Παρακαλώ διαβάστε τις πραγματικές δηλώσεις πριν με στήσετε στον τοίχο ως «υπερασπιστή του Ακιντζί».

Δεν είμαι υπερασπιστής κανενός. Θεωρώ όμως εξαιρετικά σημαντικό να ψάχνουμε όλοι μας τι πραγματικά συνέβηκε και τι πραγματικά ειπώθηκε, διότι μόνο τότε θα έχουμε επίγνωση της πραγματικότητας. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, όσο παράξενο κι αν ακουστεί σε κάποιους, καμία απειλή δεν εκστομίζει ο Ακιντζί και δεν υπάρχει κανένα casus belli! Διαβάστε τις δηλώσεις του και κρίνετε μόνοι σας!

Είναι σίγουρο ότι και ο συγκεκριμένος δημοσιογράφος διάβασε τις αποδελτιωμένες δηλώσεις του Ακιντζί. Αναρωτιέμαι: Γιατί επέλεξε συνειδητά και εσκεμμένα να διαστρεβλώσει όσα ειπώθηκαν από τον Τουρκοκύπριο ηγέτη; Πού στοχεύει και ποιες εντυπώσεις θέλει να δημιουργήσει; Ας προβληματιστεί και ας κρίνει ο καθένας μόνος του. 

Σάββατο, 6 Ιουνίου 2015

Η πορεία του ελληνικού ζητήματος τους τελευταίους 4,5 μήνες και παραλληλισμοί.

"Η λογική είναι ότι θα φοβηθούν, ότι τους απειλούμε με οικονομική αυτοκτονία και έχουμε βάλει το πιστόλι στον κρόταφο και από τον φόβο τους μην πιτσιλιστούν από τα αίματα, θα σπεύσουν να μας βοηθήσουν…"

Τάδε έφη Ευάγγελος Βενιζέλος, στην ομιλία του στην Ελληνική Βουλή (5/6/15). Βίντεο μπορείτε να βρείτε εδώ.

Η Ελλάδα διέρχεται πολύ κρίσιμες ώρες. Στο παρόν στάδιο, όλα τα σενάρια είναι πιθανά. Το ερώτημα παραμένει κατά πόσον θα επιδειχθεί σύνεση και υπευθυνότητα για να σωθεί η χώρα ή αν τελικά η ανικανότητα και η έλλειψη αντίληψης θα οδηγήσει στην ολοκληρωτική καταστροφή.

Η πορεία του ελληνικού ζητήματος τους τελευταίους 5 μήνες, είναι πολύ ενδιαφέρουσα (παρά την τραγικότητά της) σε σημείο που θα έπρεπε ίσως να μελετηθεί για να μας δώσει χρήσιμα μαθήματα. Θα μπορούσαμε να πούμε πως το βασικότερο μάθημα, από πλευράς πολιτικής και στρατηγικής είναι ότι στις περιπτώσεις που είσαι το αδύναμο μέρος μιας εξίσωσης και ο χρόνος λειτουργεί εναντίον σου, ο μαξιμαλισμός στις απαιτήσεις σου, θα οδηγήσει σε χειροτέρευση των δεδομένων εναντίον σου (φυσιολογικά), σε βαθμό που θα αναγκαστείς να αποδεχθείς πολύ χειρότερες λύσεις, από αυτές που θα είχες αν αποδεχόσουν τις αρχικές προτάσεις.

Για να το κάνουμε πιο ξεκάθαρο, ένα κυπριακό παράδειγμα αποτελεί η απόφαση για κούρεμα καταθέσεων. Αν θυμάστε, η πρώτη απόφαση που τέθηκε προς ψηφοφορία στην Κυπριακή Βουλή αφορούσε κούρεμα 4% σε όλους και 10% στα δάνεια άνω των €100.000 (δεν ξέρω αν θυμάμαι καλά τα νούμερα). Οι βουλευτές μας αντέδρασαν σπασμωδικά και φωνάζοντας από το έδρανο της Βουλής απέρριπταν μετά βδελυγμίας την πρόταση αυτή. Χωρίς καμία εναλλακτική επιλογή ενώπιον τους και χωρίς καμία απολύτως ιδέα για το πού θα μπορούσαν να βρεθούν αυτά τα χρήματα, οι Βουλευτές μας (στην πλειοψηφία τους) απέρριψαν την πρόταση. Στην εξίσωση αυτή όμως, η πλευρά μας ήταν η αδύνατη και επίσης, ο χρόνος κυλούσε εναντίον μας. Συνεπώς, ο μαξιμαλισμός, δεν ήταν η ωφέλιμη στρατηγική. Μια βδομάδα μόλις μετά, οι ίδιοι Βουλευτές αποδέχθηκαν πολύ χειρότερο κούρεμα και μαζί το κλείσιμο της μιας (από τις δύο) μεγάλης κυπριακής τράπεζας. 

Ήταν ακριβώς η εφαρμογή της παροιμίας (όπως πολύ εύστοχα την έθεσε ο Αλέκος Μαρκίδης): Το σχοινί του χωριάτη μονό δεν φτάνει, αλλά διπλό φτάνει και περισσεύει!

Μια παρόμοια εφαρμογή μπορούμε να δούμε και στο Κυπριακό: Για παράδειγμα, το Αμερικανοβρετανοκαναδικό σχέδιο που προτάθηκε το 1979 προέβλεπε θετικά σημεία για την Ελληνοκυπριακή πλευρά, τα οποία σήμερα ούτε και που μπορούμε να ονειρευτούμε. Μόνο και μόνο για να δεχτούμε να το συζητήσουμε, προβλεπόταν επιστροφή της Αμμοχώστου. Όμως, η πλευρά μας το απέρριψε πριν καν μιλήσει η Τουρκοκυπριακή πλευρά. Όπως η ιστορία επιβεβαιώνει ξανά, και πάλι το αδύναμο μέρος με το μαξιμαλισμό του, άφησε τον χρόνο να περάσει εναντίον του και για αυτό, κάθε επόμενη πρόταση ή δέσμη ιδεών ήταν κατά πολύ χειρότερη από κάθε προηγούμενη.

Η μελέτη της ιστορίας είναι χρήσιμη και ωφέλιμη, ούτως ώστε να μπορέσουμε να αποφύγουμε τα ίδια λάθη του παρελθόντος, στο μέλλον.

Κυριακή, 31 Μαΐου 2015

Αυτοσυγκράτηση και αποφυγή των "ταμπέλων"!

Μέσα στις τελευταίες βδομάδες, κάποια γεγονότα, έφεραν την επανέναρξη των συνομιλιών και αναθέρμαναν, όπως ήταν λογικό, το ενδιαφέρον γύρω από το Κυπριακό. Το ακόλουθο διάστημα πιθανόν να παρακολουθήσουμε και άλλες εξελίξεις. Με αυτό μου το σχόλιο δεν θέλω να ασχοληθώ με την ουσία των εξελίξεων, αλλά απλώς να προβώ σε μια παραίνεση, η οποία απευθύνεται πρωτίστως προς τον εαυτό μου:
Ας προσπαθήσουμε όλοι μας να αποφύγουμε τις ακραίες αλλά και πρόωρες τοποθετήσεις, ας αποφύγουμε τη βεβαιότητα και τις απόλυτες αντιδράσεις και σχόλια. Ας δοκιμάσουμε να προβληματιστούμε πριν τοποθετηθούμε με σιγουριά, ας επιδείξουμε αυτοσυγκράτηση στην επιθετικότητα του σχολιασμού μας. Για μια φορά, ας ενημερωθούμε όσο καλύτερα μπορούμε και ας δείξουμε ψυχραιμία και υπομονή.
Ο διάλογος και η συζήτηση είναι εξαιρετικά ωφέλιμος, όταν γίνεται με το σωστό τρόπο και με σεβασμό στο συνομιλητή και στην αντίθετη άποψη. Ας αποφύγουμε ad hominem επιχειρήματα και εμετικά σχόλια που στοχεύουν τον συνομιλητή μας σαν άτομο. Ας μη βιαστεί κανένας μας να τοποθετήσει τον εαυτό του απόλυτα έναντι των εξελίξεων. Και πρωτίστως, ας μην προτρέξουμε να τοποθετήσουμε τον όποιο συνομιλητή μας σε οποιαδήποτε κατηγορία και να τον "βαφτίσουμε" με την οποιαδήποτε "ταμπέλα". Οι ταμπέλες αυτές εκτός από λανθασμένες γενικεύσεις, αποτελούν έλλειψη σεβασμού προς τον άλλο και προκαλούν σίγουρα ζημιά.
Ας δοκιμάσουμε να σεβαστούμε πραγματικά την αντίθετη άποψη. Και ας ξεκινήσουμε από μια αφετηρία που θεωρώ εξαιρετικά σημαντική: Ας αναγνωρίσουμε ότι ο κάθε ένας από μας, προβληματίζεται, στοχάζεται και εν τέλει αποφασίζει, με βάση το τι θεωρεί καλύτερο και πιο ωφέλιμο για την πατρίδα μας και τους ανθρώπους της.

Τρίτη, 15 Οκτωβρίου 2013

Νόμος για μείωση των ενοικίων: Ναι ή όχι;

Σύμφωνα με όσα έχουν δει το φως της δημοσιότητας, η πρόταση νόμου για μείωση των ενοικίων μιλά για μείωση κατά 20% σε οικιστικά και εμπορικά ενοίκια, μέχρι €120 για οικιστικά και €400 για εμπορικά. Προτεινόμενη τροπολογία θέλει να αποκλείσει τα οικιστικά από τη ρύθμιση, ενώ διαφωνία υπάρχει για το αν θα περιληφθούν στη ρύθμιση τα συμβόλαια που έχουν υπογραφεί μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2012 ή μέχρι το τέλος του 2012. Ακόμα, διαφωνία υπάρχει αναφορικά με το αν θα είναι κλιμακωτή η μείωση ή 20% σε όλα. Η πρόταση νόμου αναμένεται να ψηφιστεί στη συνεδρία της Βουλής μεθαύριο την Πέμπτη 17/10/2013.
 
Η εν λόγω πρόταση νόμου πυροδοτεί, κατά την άποψή μου, αρκετά ζητήματα. Το κυριότερο ερώτημα που κατευθύνει τον προβληματισμό μου είναι το προφανές: Θα πρέπει να υπερψηφιστεί η εν λόγω πρόταση ή όχι; Και γιατί;
 
1. Συνταγματικότητα
Σύμφωνα με το άρθρο 26(1) του Συντάγματος, "έκαστος έχει το δικαίωμα του συμβάλλεσθαι ελευθέρως". Δεν θεωρώ ότι ο συνταγματικός σκόπελος μπορεί να ξεπεραστεί στη συγκεκριμένη περίπτωση. Πρόκειται για συμβόλαια/ενοικιαστήρια έγγραφα τα οποία αποτελούν ιδιωτικές συμφωνίες και αποτέλεσμα της άσκησης του δικαιώματος του "συμβάλλεσθαι ελευθέρως". Παρέμβαση από το κράτος σε αυτό το δικαίωμα και τροποποίηση των όρων ενός ιδιωτικού συμβολαίου δεν επιτρέπεται από το Σύνταγμά μας. Επομένως, ο νόμος αυτός θα είναι αντισυνταγματικός.
 
2. Αναγκαιότητα
Ζήτημα προκύπτει αναφορικά με την αναγκαιότητα της νομοθετικής ρύθμισης των ενοικίων, ακόμα και αν αυτή μπορούσε να θεωρηθεί ως σύμφωνη με το Σύνταγμα. Είμαι της γνώμης ότι η αγορά σε αυτό τον τομέα της ενοικίασης υποστατικών λειτουργεί σύμφωνα με τους νόμους της ζήτησης και της προσφοράς (όπως παντού). Υπάρχουν ήδη πάρα πολλά ξενοίκιαστα υποστατικά. Εάν ένας ενοικιαστής δεν καταφέρει να βρει τη χρυσή τομή με έναν ιδιοκτήτη για να μειώσουν το ενοίκιο με μεταξύ τους συμφωνία, τότε μπορεί να αναζητήσει να ενοικιάσει αλλού και θα έχει μεγάλη γκάμα επιλογών με χαμηλότερα ενοίκια. Από την άλλη, ο ιδιοκτήτης, γνωρίζοντας ότι "έχει κι αλλού πορτοκαλιές", γίνεται διαλλακτικός γιατί δεν θέλει να περάσει στην πλευρά των ιδιοκτητών που γυρεύουν ενοικιαστή και δεν βρίσκουν, ειδικά σε αυτή τη δύσκολη εποχή. Εάν λοιπόν η αγορά αυτορυθμίζεται σε αυτό τον τομέα και το γενικό επίπεδο των ενοικίων θα πέσει, φτάνοντας στο επίπεδο ισορροπίας, τότε ποιος ο λόγος να παρέμβει το κράτος επιβάλλοντας μείωση 20%; 

 
3. Αδικία σχετικά με το χρόνο
Στο ίδιο επίπεδο με τον προηγούμενο προβληματισμό είναι και το θέμα "χρόνος". Συζητείται να περιληφθούν τα συμβόλαια που υπογράφηκαν είτε μέχρι Σεπτέμβριο 2012 είτε μέχρι το τέλος 2012. Χρονικά σημεία εντελώς εκτός πραγματικότητας, αφού η Κύπρος είναι σε δεινή οικονομική θέση για πολύ περισσότερο διάστημα. Συνεπώς, όταν ένας ενοικιαστής και ένας ιδιοκτήτης ήρθαν σε συμφωνία τον Αύγουστο του 2012, προφανώς έλαβαν υπόψη τους την παρούσα οικονομική συγκυρία και το ενοίκιο ήταν μειωμένο. Θα δημιουργηθεί δηλαδή αδικία με μια ρύθμιση που μειώνει περαιτέρω το ενοίκιο.
 
4. Αστόχευτο μέτρο
Το μέτρο από τη φύση του είναι αστόχευτο. Ο στόχος είναι να ανακουφιστεί ο κόσμος που ενοικιάζει είτε ιδιωτική στέγη είτε επαγγελματική, διότι έτσι θεωρούμε ότι θα έχουμε θετικό κοινωνικό αποτέλεσμα. Θεωρούμε εν προκειμένω ως δεδομένο, κάτι που δεν είναι: Ότι από τους δύο συντελεστές της ιδιωτικής σχέσης μίσθωσης, αυτός που δυσκολεύεται είναι ο ενοικιαστής και όχι ο μισθωτής. Μπορώ να σκεφτώ διάφορα σενάρια όπου το εισπραττόμενο ενοίκιο είναι το μοναδικό εισόδημα για οικογένειες, όπου και οι δύο είναι άνεργοι. Συνεπώς, είναι ένα μέτρο απόλυτο και αστόχευτο, αφού μπορεί να έχει ακριβώς ανάποδα κοινωνικά αποτελέσματα ανακουφίζοντας αυτούς που δεν χρειάζονται ανακούφιση και επιβαρύνοντας αντίστοιχα αυτούς που χρειάζονται ανακούφιση.
 
5. Επίπεδο κρατικής επέμβασης
Τέλος, προβληματισμό θα έπρεπε να προκαλεί η αύξηση του επιπέδου της κρατικής παρέμβασης που επιχειρείται με το εν λόγω μέτρο. Πρέπει να αποφασίσουμε μέχρι ποιου σημείου θεωρούμε ωφέλιμο και χρήσιμο να επεμβαίνει το κράτος και να ρυθμίζει την (οικονομική και γενικότερα, ιδίωτική) ζωή. Τα όρια αυτά τίθενται σε απειλή με το εν λόγω μέτρο, διότι η Βουλή νομοθετεί επεμβαίνοντας σε ιδιωτικές συμφωνίες, χωρίς καμία διάκριση και σεβασμό και κυρίως, χωρίς επαρκή δικαιολογητική βάση.
Παρενθετικά, στο ίδιο επίπεδο βρίσκεται και ο προβληματισμός για τον Περί Στοιχημάτων Νόμο του Ιούνη 2012, όπου η κρατική επέμβαση έφτασε σε πρωτόγνωρα επίπεδα (χωρίς καμία αντίδραση από την κοινωνία), αφού όλοι οι υπόλοιποι Ευρωπαίοι μπορούσαν να παίξουν σε ένα διαδικτυακό καζίνο από το σαλόνι του σπιτιού τους, ενώ οι Κύπριοι όχι. Με αυτό όμως το θέμα θα ασχοληθώ σε άλλη ανάρτηση.
 
Εν κατακλείδι, για όλους τους πιο πάνω λόγους, θεωρώ ότι η εν λόγω πρόταση νόμου πρέπει να καταψηφιστεί.